Bệnh khảm vàng lá cây cà tím 21/05/2020

TS. Nguyễn Minh Tuyên

Bệnh virus gây khảm, vàng lá cà thường khá phổ biến trên các vườn cà tím và các vườn cây trồng cạn ngắn ngày khác. Đặc biệt, bệnh thường nặng ở những vùng chuyên canh, có khí hậu nóng và khô hạn. Bệnh virus làm giảm đáng kể năng suất và chất lượng cây cà. Những ruộng bị nhiễm bệnh sớm khi cây còn nhỏ sẽ không cho thu hoạch. Dù vậy, cho đến nay nhiều nhà nông vẫn chưa rõ nguyên nhân và cách khắc phục loại bệnh này. Mùa khô năm 2020 rất nóng và khô hạn, vì vậy có nguy cơ bị bệnh rất cao.

Triệu chứng, tác hại:

Tùy loài virus, tùy thời tiết và giai đoạn cây bị nhiễm mà thời gian phát bệnh và triệu chứng sẽ khác nhau. Thông thường, khi bị nhiễm virus thì cây bị lùn, ngọn chùn lại, lá có màu không đồng nhất (khảm), hoặc bị vàng, có khi bị nhỏ và nhăn lại... Giai đoạn cây nhỏ, nếu cây bị nhiễm virus sớm ngay sau khi trồng, thì cây sẽ phát bệnh rất sớm. Khi cây đã lớn bị nhiễm bệnh, cây sẽ phát bệnh muộn hơn (do có sức đề kháng), hoặc không phát bệnh khi cây đã già. Cây phát bệnh càng sớm thì tác hại càng lớn. Cây có trái nhỏ, hoặc không đậu trái, thậm chí không cho thu hoạch.

 

Tác nhân gây bệnh:

Bệnh khảm, vàng lá cây cà do một số loài virus gây ra. Chẳng hạn, virus EYMV (Eggplant Yellow Mosaic Virus), EMDV (Eggplant Mottle Dwarf Virus)... Bệnh do virus gây ra nên phải có các côn trùng làm môi giới truyền bệnh như rệp (Aphid), bọ phấn trắng (Bemisia tabaci),… Giai đoạn cây mới trồng, gặp thời tiết nắng nóng, ruộng vườn khô hạn, thì mật độ các loài sâu chích hút sẽ tăng nhanh, là điều kiện lý tưởng để bệnh phát triển. Trong tự nhiên, virus tồn tại trong nhiều loại cây ký chủ như các cây trồng họ cà, cây cỏ hoang dại,… nên nguồn bệnh rất dồi dào.

Biện pháp quản lý:

Bệnh do virus gây ra nên hiện chưa có thuốc đặc trị. Tuy nhiên, chúng ta có thể quản lý bệnh bằng cách quản lý con đường lây truyền qua sâu chích hút. Để quản lý được bệnh hiệu quả, chúng ta cần áp dụng đồng thời nhiều biện pháp:

- Vệ sinh tàn dư cây trồng vụ trước, nhất là những cây trồng là ký chủ của virus như cây họ cà, dậu... Tránh trồng gần các ruộng vườn có các cây trồng họ cà đang ở giai đoạn thu hoạch. Vệ sinh các loài cỏ và cây dại quanh bờ.

- Nên trồng sớm và tập trung để khỏi lây lan bệnh cho nhau.

- Sử dụng các giống kháng sâu chích hút, và kháng virus.

- Giữ ẩm độ ruộng thích hợp, không để khô hạn.

- Nhổ và tiêu huỷ các cây bị bệnh giai đoạn còn nhỏ, không vứt cây bệnh bừa bãi.

- Tránh bón thừa phân đạm, tăng cường các loại vi lượng bằng cách sử dụng phân bón lá TANO-601 để tăng khả năng chống chịu của cây.

- Theo dõi chặt chẽ mật độ các loại sâu chích hút để phòng trừ kịp thời từ khi cây vừa trồng (vì đây là giai đoạn quyết định tỷ lệ cây bị bệnh và mức độ bệnh nặng hay nhẹ). Hiện nay loại thuốc phổ biến và có hiệu lực đối với các loại sâu chích hút là dầu khoáng SK Enspray 99EC. Đây là loại thuốc hoàn toàn không độc hại. Để tăng thêm hiệu lực diệt sâu chích hút, sâu miệng nhai và nhện hại, bà con nông dân thường phối hợp với một số loại thuốc có nguồn gốc sinh học như Comda Gold 5WG để phòng trừ.

 

Tin cùng loại
Việc phòng trừ cỏ dại trong sản xuất nông nghiệp nói chung và cho Cây sắn nói riêng là rất khó khăn và tốn nhiều chi phí. Nếu chung ta không có phương pháp, có kỹ thuật đúng sẽ không diệt cỏ triệt để,  giúp cho Cây sắn sinh trưởng  phát triển tốt cho  năng suất cao nhất, tiết kiệm chi phí.

Cam sành, cam xoàn, quýt hồng,… Là những cây có múi có diện tích trồng rất lớn, mang lại giá trị kinh tế cao cho bà con nông dân. Nhóm cây này có nhiều loại sâu, bệnh hại tấn công gây nhiều tổn thất cho bà con nông dân về chất lượng và năng suất sản phẩm, trong đó sâu vẽ bùa là một trong những côn trùng gây hại đang được quan tâm.

Ở Việt Nam, sâu đầu đen đã từng xuất hiện ở Bến Tre, nhưng với mật độ thấp, gây hại không đáng kể. Tuy nhiên, năm 2020, trên địa bàn tỉnh Bến Tre, Sóc Trăng đã phát hiện nhiều nơi có vườn dừa bị sâu đầu đen gây hại rất nặng. Sâu đầu đen chỉ gây hại giai đoạn sâu non, sâu ẩn núp bên trong lá, cạp lớp biểu bì mặt dưới lá của tàu lá bên dưới, thải phân, nhả tơ, sau lan dần lên các tàu lá trên.

Những năm gần đây diện tích trồng cây ổi tăng khá cao ở vùng Đồng Bằng Sông Cửu Long. Ổi là loại cây ăn trái dễ trồng, mau cho trái, thường được chọn trồng xen với các loại cây trồng khác trong vườn hoặc trồng dạng chuyên canh. Nhiều giống ổi ngon như ổi Nữ hoàng, ổi tím, ổi không hạt, ổi Đài Loan,… cho hiệu quả kinh tế cao nên diện tích trồng ổi ngày càng được mở rộng.

Cao su là một trong những cây trồng cho giá trị kinh tế. Tuy nhiên, hiện có nhiều loại dịch hại làm ảnh hưởng không nhỏ đến năng suất cao su. Một trong những dịch hại nguy hiểm thường xuất hiện trong mùa thay lá là bệnh phấn trắng trên cao su. Bệnh đã làm cây bị rụng lá nhiều lần, gây mất sức cây, vì vậy làm chậm thời gian khai thác và làm giảm sản lượng mủ đáng kể.

Khi những cành mai đã trụi lá khoe những thân cây sần sùi, rồi từ từ ló ra nhưng nụ hoa xanh biếc hoặc những mầm lá hồng hồng, thì ai cũng biết mùa xuân đang đến. Cây mai đã gắn liền với người dân Việt Nam. Mai tượng trưng cho sự thịnh vượng, hạnh phúc và may mắn. Mai có vóc dáng thanh tú, lã lướt của cây Trúc, nhưng cũng có thể mang dáng vẻ uy nghi của cây Tùng, cây Bách.

Bọ dưa chủ yếu gây hại trong mùa nắng, hoạt động mạnh vào lúc sáng sớm hay chiều mát. Bọ gây hại bằng cách cạp lớp biểu bì trên lá thành một vòng tròn, phần bị cạp sẽ đứt rời khỏi lá. Bọ dưa thường gây hại trên các cây còn non, nếu mật số cao, bọ dưa có thể ăn trụi hết lá và đọt non, ngoài gây hại trên lá, bọ dưa còn đẻ trứng vào đất, gần gốc, trứng nở ra ấu trùng ăn rể, đục vào gốc khiến cây bị vàng héo, kém phát triển.

Khoai tây là loại rau ăn củ mang lại giá trị kinh tế cao. Đây là loại nông sản được xã hội tiêu thụ khá lớn và phổ biến. Tuy nhiên, trong quá trình sản xuất, nhà nông thường phải đối mặt với nhiều loài bệnh hại. Trong đó, bệnh mốc sương là một trong những loại bệnh hại nguy hiểm nhất với cây khoai tây. Bệnh mốc sương đã gây mất mùa, làm tăng chi phí và cản trở việc sản xuất khoai tây của nhà nông.

Ngày nay, cúc là loài hoa được nhiều người ưa chuộng bởi tính đa dạng và nhiều sắc màu của chúng, và đã được người dân sử dụng ngày càng phổ biến. Hoa cúc cũng đã được trồng ở nhiều vùng trong cả nước, nhằm đáp ứng nhu cầu thị trường ngày càng tăng. Vì vậy, các vùng trồng hoa thường không có thời gian cho đất nghỉ và cũng không kịp luân canh với các loại cây trồng khác.

Là hỗn hợp lý tưởng để phòng và trị nhóm côn trùng chích hút cả giai đoạn non và trưởng thành như rầy, rệp, rầy mềm, bọ trĩ, bọ phấn, bọ xít, ve sầu… Nên hạn chế lan truyền bệnh virus, do cả hai hoạt chất đều tác động trực tiếp đến hệ thần kinh côn trùng nên khi trúng phải thuốc, côn trùng lập tức ngừng chích hút và truyền bệnh.

  • Trụ sở Chính
  • CÔNG TY CỔ PHẦN BẢO VỆ THỰC VẬT SÀI GÒN
  • Nguyễn Văn Quỳ, khu phố 1, phường Tân Thuận Đông, quận 7, TP.HCM
  • Mã số thuế: 0300632232
  • Tel: (028) 38 733 295 - 38 732 077
  • Fax: (028) 38 733 033 - 38 733 391
  • Website: www.spchcmc.vn - Email: info@spchcmc.vn
  • Xí nghiệp Bảo vệ Thực vật Sài Gòn
  • XÍ NGHIỆP CÔNG TY CỔ PHẦN BẢO VỆ THỰC VẬT SÀI GÒN
  • Lô C1-C3 Khu công nghiệp Hiệp Phước, xã Hiệp Phước, huyện Nhà Bè, TP.HCM
  • Tel: (028) 3873 4089 - Fax: (028) 3873 4090
  • Đơn vị trực thuộc
  • Kết nối chúng tôi