Tỷ phú người Mông làm giàu nhờ giống táo bé tí trên rẻo cao mây mù 01/08/2019

Với khát vọng làm giàu nơi rẻo cao mây mù, ông Sồng A Mang sinh năm 1971 dân tộc Mông, bản Cáo A xã Làng Chếu, huyện Bắc Yên, tỉnh Sơn La đã vượt khó vươn lên trở thành triệu phú ở vùng cao với cây táo mèo hay còn gọi là Sơn Tra. Ông Sồng A Mang vinh dự được bình chọn và đón nhận danh hiệu "Nông dân Việt Nam xuất sắc 2019".

Ký ức nghèo đói một thời chưa xa

Bấm chân vượt quãng đường đèo dốc hơn 20 km trong thời tiết ẩm ướt đầu mùa mưa, chúng tôi từ trung huyện Bắc Yên theo tỉnh lộ 112 lên xã Làng Chếu, nơi có độ cao hơn 1.700 so với mực nước biển. Tới đầu xã, hỏi người già, trẻ nhỏ đường vào nhà ông Mang ai ai cũng biết. Nơi gia đình ông ở là căn nhà 2 tầng, to, rộng nhất bản mới xây nằm sát bên vệ đường.

Gặp ông Mang, cảm nhận đầu tiên của chúng tôi về người đàn ông dân tộc Mông này là nhanh nhẹn, hoạt bát và dễ gần. Bên tách trà nóng, ông Mang hồi nhớ lại những ngày gian khó.

Ông Sồng A Mang sinh ra và lớn lên trong gia đình đông anh em, nhà tôi cũng như bao người Mông ở bản Cáo A này, cuộc sống khó khăn, từ đời ông, đời bà đều gắn liền với những ngọn núi cao, đồi dốc, quanh năm mây mù bao phủ.

Nơi đây người Mông chỉ biết phát nương làm rẫy trọc lỗ trồng bắp, trồng lúa, cả mùa vụ phó mặc cho ông trời muốn ra sao thì ra, năm nào được mùa tạm đủ ăn, năm nào mất mùa là đói. Đất bạc màu, những cánh rừng xanh dần hết cây rồi trở nên trọc lốc, giàu đâu chẳng thất chỉ thấy cái đói, cái nghèo cứ bám lấy gia đình và bà con dân bản.

 

Bà Mùa Thị La vợ của ông Sồng A Mang đang thu hái sơn tra, một trong những cây trồng đã mang lợi về kinh tế cho gia đình.

Cách đây hơn 10 năm về trước, Làng Chếu cũng như một số xã vùng cao của huyện Bắc Yên, từng là nơi ám ảnh đối với nhiều người. Khi đó đường từ trung tâm huyện lên xã chỉ là con đường mòn nhỏ, hẹp, quanh co, vắt vẻo qua bên những sườn núi dốc đi lại rất khó khăn.

Nhà nào có công có việc xuống huyện hay đi chợ mua nhu yếu phẩm, phải thức từ lúc gà gáy đi bộ cả ngày trời, rồi kẽo kẹt gùi đồ hoặc thồ lên lưng ngựa ngược dốc trở về.

Đường sá cách trở, cuộc sống của bà con người Mông như bị cách biệt với bên ngoài, cái đói, cái nghèo cứ mãi đeo bám. Nhưng giờ đã khác, bà con vùng cao được Nhà nước đầu tư làm đường nhựa, điện thắp sáng, hướng dẫn cách làm ăn phát triển kinh tế gia đình… thay đổi cách nghĩ, cách làm, thúc đẩy ý chí vượt khó vươn lên làm giàu, xây dựng cuộc sống ấm no.

Ngày trước do nhà đông người, hoàn cảnh gia đình khó khăn, ông Mang chỉ được đi học lớp xóa mù chữ 3 tháng, biết viết, biết đọc và tính nhẩm được ít con số. Cuộc sống khó khăn bươn chải làm đủ nghề kiếm sống, đi nhiều nơi được giao lưu tiếp xúc, học cái hay, cách làm hiệu quả từ những nơi khác, ông Mang quyết tâm thay đổi cách làm, nâng cao cuộc sống gia đình.

 

Vườn táo sơn tra của gia đình ông Sồng A Mang phủ kín khắp các quả đồi một thời từng trọc lốc.

Quyết chí làm giàu từ núi rừng

Năm 2000, một số cán bộ khuyến nông huyện lên vận động bà con chuyển đổi cơ cấu cây trồng và hướng dẫn bà con bản Mông trong xã ươm giống và cách trồng táo sơn tra. Năm 2002, ông Mang quyết định chuyển một phần đất trồng ngô, lúa sang trồng táo sơn tra. Với mong muốn thoát nghèo từ cây trồng này, năm 2004 ông tăng diện tích lên 2 ha, sau 4 – 5 năm sau sơn tra bắt đầu cho thu hoạch.

Nhờ táo sơn tra được người tiêu dùng ở các thành phố lớn ưa chuộng nên bán được giá, gia đình bắt đầu có thu nhập và bớt dần khó khăn. Năm 2007, ông trồng thêm 2 ha nữa nâng diện tích lên 4 ha, qua tham gia một số lớp tập huấn, đem kỹ thuật ứng dụng vào thực tế, thường xuyên cắt tỉa và phát quang cây cỏ dại, nên vườn táo sơn tra của ông năm nào cũng sai quả.

Năm 2010, số tiền tích góp được từ bán táo mèo, ông Mang đầu tư mua một chiếc xe tải, vừa thu hái táo của gia đình, vừa thu mua táo cho bà con trong vùng để bán cho một số thương lái ở các tỉnh Yên Bái, Phú Thọ, Hải Phòng, Điện Biên... 

Những năm táo sơn tra được mùa được giá ông trúng lớn, lãi cả trăm triệu đồng. Có vốn trong tay ông tiếp tục đầu tư thuê nhân công cải tạo lại vườn táo. Dưới tán táo sơn tra ông trồng xen cây dong riềng với diện tích hơn 3 ha. Do hợp với khí hậu, thổ nhưỡng nên cây dong riềng phát triển tốt, năng suất cao, chỉ tính riêng tiền bán dong riềng mỗi năm ông thu lãi từ 200 – 300 triệu đồng.

 

Bên dưới những tán rừng táo sơn tra, ông Sồng A Mang trồng xen dong riềng. Mỗi năm cho thu nhập hàng trăm triệu đồng.

Cùng với táo sơn tra, cây dong riềng bắt đầu được người Mông ở các xã vung cao Bắc Yên trồng nhân rộng với diện tích lớn. Do đó, ông Mang còn đứng ra thu mua luôn cả dong riềng cho bà con “mùa táo bán táo, mùa dong bán dong” vừa làm vừa tìm hiểu thị trường. Qua khảo sát một số nơi thấy việc sơ chế tinh bột dong mang lại hiệu quả kinh tế cao, lại có thể giúp người dân tiêu thụ được sản phẩm tại chỗ.

Năm 2013, ông quyết định đầu tư mua máy sơ chế tinh bột dong riềng với công suất lớn. Mỗi ngày sơ chế cả chục tấn dong. Trung bình mỗi năm ông Mang thu mua và sơ chế từ 1,5 – 2 nghìn tấn dong cho bà con trên địa bàn. Công việc suôn sẻ, kinh tế gia đình ngày càng khá giả.

Tuy không phải là chuyên gia về nông nghiệp nhưng ông Mang có cách làm rất khoa học, toàn bộ nước thải từ bã dong sau sơ chế được thu gom, sử dụng trở lại để tưới đất trồng dong và một số cây trồng khác thay thế cho phân bón hóa học. Không chỉ giảm được chi phí đầu tư mà còn giúp cho đất trở nên màu mỡ, canh tác được lâu dài.

 

Ngôi nhà xây 2 tầng của ông Sồng A Mang được đánh giá là khang trang nhất vùng.

Ngoài trồng táo mèo, trồng dong riềng, ông còn nuôi thêm trâu, bò, lợn, gà vừa để bán, vừa phục nhu cầu sinh hoạt tại chỗ của gia đình, mang lại thu nhập ổn định. Đến nay, tổng thu nhập của gia đình ông Mang mỗi năm từ 700 – 800 triệu đồng, trở thành hộ giàu có nhất vùng. Cũng qua ông Mang, nhiều hộ gia đình đã học tập kinh nghiệp, vươn lên thoát nghèo và có cuộc sống ngày càng khấm khá.

Với ý chí và lòng quyết tâm vượt khó, ông Sồng A Mang đã xây dựng được cơ ngơi bề thế, nương rẫy phủ xanh cây táo sơn tra, trở thành tấm gương tiêu biểu trong phong trào phát triển kinh tế xóa đói, giảm nghèo nơi rẻo cao mây mù. Ông Sùng A Mang là một trong 63 gương mặt nhà nông tiêu biểu được bình chọn, trao danh hiệu "Nông dân Việt Nam xuất sắc 2019" trong dịp diễn ra Chương trình "Tự hào Nông dân Việt Nam" vào trung tuần tháng 10/2019.

Dân Việt

Tin cùng loại

Với sự nhiệt huyết, cần mẫn, sáng tạo, bà Nguyễn Thị Thủy, khuyến nông viên cơ sở xã An Vũ, huyện Quỳnh Phụ, tỉnh Thái Bình đã tiên phong trồng giống sen cao sản để làm giàu.

Hiện phong trào trồng dừa xiêm đang phát triển mạnh ở nơi đây. Bởi dừa xiêm dễ trồng, ít tốn công chăm sóc, không kén đất, từ trung du đến ven biển đều trồng được; nhà nhà trồng dừa xiêm (nhà nào cũng có dừa xiêm), ít nhất thì cũng vài chục cây, nhiều nhất thì 100 - 200 cây.

Chưa đầy tháng nữa là đến Tết Nguyên đán, nhiều gia đình đang đau đầu không biết lấy tiền đâu tiêu Tết, bởi thời điểm hiện tại tiền thưởng chưa rõ được bao nhiêu. Nhưng với chị Lê Thị Thùy ở Đông Mỹ (Thanh Trì, Hà Nội), năm nay, chị rủng rỉnh tiêu Tết với 15 triệu đồng - khoản tiền chị tiết kiệm được từ tiền bán rau sạch trồng trên sân thượng. Nhờ đó, toàn bộ tiền lương, thưởng Tết chị sẽ để trả nợ, không phải cắt xẻo tiêu Tết như những năm trước.

Hiện nay giống cây Đu Đủ Lùn Cao Sản được trồng phổ biến ở Việt Nam. Cây dễ trồng, sinh trưởng khoẻ, vốn đầu tư thấp, có khả năng chống chịu bệnh virus cao, ít sâu bệnh nhưng lại cho năng suất cao. Giống Đu Đủ Lùn Cao Sản khi trưởng thành cho thịt ngọt, thơm, mềm mà không nát, vỏ quả cứng dễ bảo quản và vận chuyển. Cây mang lại hiệu quả kinh tế nhanh, là cây chiến lược giúp bà con nông dân thoát nghèo.

Bệnh hại trên lá do nấm Piricularia grisea gây ra. Vết bệnh ban đầu là những đốm nhỏ, màu xanh tái, sau đó vết bệnh lớn dần, đường kính từ 3-7mm, giữa vết bệnh có màu nâu xám, xung quanh có viền nâu đậm. Nhiều vết bệnh liên kết lại với nhau, tạo thành những mảng cháy lớn trên lá.

Trước thực trạng giá mủ cao su xuống quá thấp, một số người phải chuyển đổi sang trồng cây khác hoặc duy trì bằng hình thức lấy ngắn nuôi dài. Một số khác quyết định liều lĩnh bằng cách chặt cây cao su và sử dụng làm trụ để trồng tiêu. Số khác cẩn thận hơn thì vẫn để cây cao su sống và trồng tiêu leo lên, xen canh thêm cà phê.

Kết quả khảo sát, đánh giá “Phương pháp ghép chồi cho cây điều” (còn gọi là ghép cải tạo vườn điều) vừa được các chuyên gia khẳng định cho hiệu quả kinh tế cao gấp 3 lần vườn điều không cải tạo.

Trong thực tế SX, tại các vườn cây ăn quả phát sinh nhiều loại côn trùng gây hại cây trồng. Người nông dân đã sử dụng thuốc BVTV để phun trừ nhiều lần dẫn đến làm giảm quần thể thiên địch, trong đó có kiến vàng.

Như chúng ta đã biết, các nhà khoa học đã chứng minh ăn bưởi tươi (hoặc các loại trái cây có múi) ngoài tác dụng bổ dưỡng cơ thể, phòng ngừa bệnh cao huyết áp, đau dạ dày, tiểu đường... còn tạo làn da đẹp tươi sáng.

Nếu như trước đây nông dân trồng 1 năm 3 vụ lúa thì nay chỉ trồng lúa 1 vụ ĐX, 2 vụ còn lại trồng sen. Thời gian từ lúc trồng đến khi kết thúc thu hoạch 1 vụ sen kéo dài khoảng 4 - 5 tháng.

  • Trụ sở Chính
  • CÔNG TY CỔ PHẦN BẢO VỆ THỰC VẬT SÀI GÒN
  • Nguyễn Văn Quỳ, khu phố 1, phường Tân Thuận Đông, quận 7, TP.HCM
  • Mã số thuế: 0300632232
  • Tel: (028) 38 733 295 - 38 732 077
  • Fax: (028) 38 733 033 - 38 733 391
  • Website: www.spchcmc.vn - Email: info@spchcmc.vn
  • Xí nghiệp Bảo vệ Thực vật Sài Gòn
  • XÍ NGHIỆP CÔNG TY CỔ PHẦN BẢO VỆ THỰC VẬT SÀI GÒN
  • Lô C1-C3 khu Công nghiệp Hiệp Phước, xã Hiệp Phước, huyện Nhà Bè, TP.HCM
  • Tel: (028) 3873 4089 - Fax: (028) 3873 4090
  • Đơn vị trực thuộc
  • Kết nối chúng tôi